Bron:Trouw

Door:Willem Schoonen

Op een markt in Wuhan werden ook slangen verhandeld. Die zouden de bron zijn van het nieuwe coronavirus.

De eerste resultaten van Chinees onderzoek naar het Wuhan-virus wijzen toch naar de vismarkt in de stad Wuhan. Daar wordt niet alleen vis verhandeld, maar ook levende dieren, waaronder slangen. En die zijn de meest waarschijnlijke bron van het virus, dat inmiddels zeventien levens heeft geëist.

Chinese virologen hebben in het Journal of Medical Virology de eerste resultaten gemeld van hun genetische analyse van het coronavirus, dat in december in Wuhan opdook, en daarnaar vernoemd werd. Er zijn tal van coronavirussen, die gebruik­maken van verschillende gastheren in het dierenrijk, en die kunnen evolueren in nieuwe soorten.

Dat is hier ook gebeurd, schrijven de Chinese onderzoekers. Hun analyse van het genetisch materiaal van het virus laat zien dat het is voort­gekomen uit een coronavirus dat voorkomt bij vleermuizen en een tweede virus, waarvan de herkomst niet bekend is. Die twee hebben genetisch materiaal uitgewisseld waardoor een nieuwe variant is ontstaan. En volgens de onderzoekers moet dat zijn gebeurd in slangen.

DNA van de gastheer

Coronavirussen hebben zelf geen DNA maar slechts RNA. Dieren en mensen hebben beide. RNA is weliswaar het genetische werkpaard van het leven, maar in zijn eentje niet in staat tot vermeerdering en voortplanting – daarvoor heeft het DNA nodig. Omdat coronavirussen zelf geen DNA hebben, maken ze gebruik van het DNA van hun gastheer.

De virussen zoeken daarvoor een gastheer met DNA dat het best bij hun past. Van die wetenschap hebben de Chinezen gebruikgemaakt: ze hebben gekeken naar gelijkenissen tussen het DNA van allerlei verdachte diersoorten en dit nieuwe coronavirus. Twee slangensoorten die in China leven, kwamen als meest waarschijnlijke gastheer uit de bus.

Daarmee zijn de onderzoekers ­terug op de markt van Wuhan, waar levende slangen worden verhandeld. In de eerste berichten over het nieuwe coronavirus werd al naar die markt gewezen. Later werd de verdenking genuanceerd omdat velen van de inmiddels honderden patiënten nooit in de buurt van die markt zijn geweest.

Genetische verandering

De onderzoekers weten dat het nieuwe virus is ontstaan doordat twee oudervirussen, in een slangenlijf, genetisch materiaal hebben uitgewisseld. En dat niet alleen; ze weten ook welk genetisch materiaal. Het gaat om genen die verantwoordelijk zijn voor de aanmaak van glycoproteïnen, eiwitten op de mantel van virussen. Die genetische verandering heeft het voor het virus waarschijnlijk makkelijker gemaakt om van slangen over te gaan op andere soorten, waaronder de mens.

Ze gaan ervan uit dat het virus niet zo snel en hard zal toeslaan als Sars, een ander niet-verwant coronavirus dat achttien jaar geleden uitbrak. De onderzoekers putten enige hoop uit het feit dat dit nieuwe virus thuis is in slangen, koudbloedige dieren. In de warmbloedige mens zal het waarschijnlijk verzwakken, zo concluderen de Chinese virologen.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here