Bron:fd.nl

Door:Jean Dohmen

Chinese investeringen in de Europese Unie zijn in 2018 voor het tweede jaar op rij fors gedaald. De oorzaken daarvoor liggen vooral in China zelf. Maar de verwachting is dat de geldstroom door strengere regels van Brussel en de lidstaten in de toekomst verder afneemt.

Dat schrijven onderzoekers van het prestigieuze Mercator-Instituut voor China Studies (Merics) uit Berlijn en de Rhodium Group uit New York in een afgelopen week verschenen studie.

Gedwongen verkoop

Chinese bedrijven investeerden vorig jaar voor €17,3 mrd in de Europese Unie. Dat is ruim €20 mrd minder dan in 2016. De oorzaak voor de scherpe daling in de afgelopen jaren ligt in China zelf. Peking wilde hoge schulden van Chinese bedrijven aanpakken en scherpte in 2017 mede daarom de regels voor investeringen in het buitenland aan.

De regering dwong bedrijven met hoge schulden ook om eerder gekochte buitenlandse ondernemingen te verkopen. ‘Chinese bedrijven verkochten verleden jaar voor tientallen miljarden dollars aan overzeese bezittingen, waarmee ze hun internationale voetafdruk verkleinden,’ schrijven de onderzoekers.

Nationale veiligheid

De directe investeringen (FDI) uit de Volksrepubliek dalen niet alleen in Europa, het fenomeen doet zich volgens de studie ook in andere delen van de wereld voor. Ook daar volgt de afname op maatregelen om Chinese investeringen aan banden te leggen.

‘Opkomende economieën heroverwegen de voordelen van Chinese initiatieven zoals de Nieuwe Zijderoute en de daaraan gerelateerde kapitaalstromen’, schrijven de onderzoekers. In ontwikkelde economieën, leven ‘al langer zorgen over de nationale veiligheid’ en ‘twijfels over de verenigbaarheid van China’s economische model met dat van moderne markteconomieën’.

Europa liep lang achter

In Europa is de houding ten opzichte van China in korte tijd veranderd, stellen de onderzoekers vast. Australië, Canada, Japan en de Verenigde Staten namen eerder al maatregelen. ‘Europa bleef lang achterop, maar haalt de achterstand de laatste twee jaar in’, staat in het rapport te lezen.

Veel lidstaten hebben wetten voorbereid of aangenomen om overnames met risico’s voor de nationale veiligheid aan banden te leggen. Ook in Nederland staat het onderwerp op de politieke agenda. Een nieuwe China-strategie moet komend voorjaar klaar zijn.

Dat is ook het geval in de landen waar het meeste Chinese kapitaal werd geïnvesteerd: Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. Chinese investeringen in de Britse economie waren volgens de studie in 2018 met €4,2 mrd het hoogst.

Betere screening

Brussel stemde onlangs in met regels om buitenlandse investeringen beter tegen het licht te houden en zo vitale infrastructuur (onder meer transport, energie, zorg, defensie), technologie en informatie te beschermen. Volgens de studie valt er veel af te dingen op die aanpak, vooral gericht op betere uitwisseling van informatie over verdachte investeringen.

Toch denken de onderzoekers dat de impact ervan op hoe Europa omgaat met investeringen van buiten de EU ‘diepgaand’ is. Zij verwachten ook dat de lidstaten regels steeds meer op elkaar zullen afstemmen. In de praktijk zullen Chinese investeerders daardoor steeds vaker voor een gesloten deur staan.

€15 mrd in pijplijn

De veranderde houding in de EU kan volgens de onderzoekers ‘de voetafdruk van China’s investeringen in Europa de komende jaren ernstig raken’. Dat wil niet zeggen dat de investeringen op korte termijn snel zullen opdrogen. Begin 2019 waren er, ondanks de daling in de afgelopen jaren, nog voor €15 mrd aan Chinese investeringen in behandeling.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here